آگاهی گوهری است بالاتر از وجود

از نظر اقتصادى، رشد ويژگى محورى جوامع مدرن است كه در نتيجه چند عامل در مدرن سازى پديد مى آيد. يكى تغيير تكنولوژى است كه ماشين را جانشين كار يدى مى كند. ديگرى پيدا شدن منابع جديد انرژى، مانند ذغال سنگ و نفت و اخيراً نيروى هسته اى است كه جاى قدرت جسمانى انسان و چارپايان را مى گيرد. سوم، آزاد شدن كارگر از قيد و بندهاى فئودالى جامعه سنتى و پيدايش بازار آزاد كار است (البته در كشورهاى غيركمونيستى). چهارم، تمركز كارگران در كارخانه هاست و پنجم به وجود آمدن نقش اساسى براى قشر خاصى در جامعه به نام سرمايه گذاران خصوصى است. در نتيجه اين عوامل حتى كشاورزى هم صنعتى مى شود و درصد جمعيت مشغول كشاورزى بشدت كاستى مى گيرد. بخش عظيم نيروى كار (كه در كشورهايى مانند انگلستان و آمريكا به ۹۵ درصد مى رسد) وارد صنايع توليدى و خدمات مى شود.